Türkiye’de bu kapsamda ilk kez düzenlenen çalýþtaya; meslek birliði üyeleri ve eser sahiplerinin yaný sýra CISAC (Uluslararasý Yazarlar ve Besteciler Dernekleri Konfederasyonu) GESAC (Avrupa Eser Sahipleri Meslek Birlikleri Grubu) temsilcileri, ülkemizin önde gelen yargý mensuplarý, akademisyenler ve hukukçular katýldý.
Gerçekleþen açýlýþ konuþmalarýnda, MESAM Yönetim Kurulu Baþkaný Recep Ergül, meslek birliklerinin son 5 yýlda ortak yürüttüðü mücadeleyle önemli bir ilerleme kaydedildiðini belirterek, “Dünyada fikri mülkiyet haklarý sýralamasýnda en gerilerde olan ülkemiz çalýþmalarýmýzla 32. sýraya yükseldi. Bu noktada Kültür ve Turizm Bakanlýðý’na teþekkür borçluyuz.” dedi. Sanatýn toplumun ortak deðeri olduðunu vurgulayan Ergül, geniþletilmiþ lisanslama modelinin Türkiye’de telif sorunlarýný kökten çözebileceðini ifade etti.
MSG Yönetim Kurulu Baþkaný Ferhat Göçer ise sanat dünyasýnýn bir kýrýlma noktasýnda olduðunu belirterek, “Bugün burada bu kýrýlmalara seyirci mi kalacaðýz, yoksa kaderimizi deðiþtirecek kararlar mý alacaðýz, bunu konuþmak için toplandýk” dedi. Göçer, Türkiye’de yapay zeka alanýnda atýlacak adýmlarýn dünya için de yol gösterici olabileceðini vurguladý.
MÜYAP Yönetim Kurulu Baþkaný Bülent Seyhan, telif alanýndaki temel sorunun yasal mevzuat eksikliði olduðunu belirterek, “Yasal mevzuata kavuþtuðumuzda yapay zekanýn sorunlarýný daha çok çözeceðiz.” Dedi. Seyhan, meslek birlikleriyle ortak mücadele etmenin önemine dikkat çekti.
T.C. Kültür ve Turizm Bakan Yardýmcýsý Nadir Alparslan ise yapay zekanýn müzik alanýnda ciddi telif sorunlarý doðurduðuna dikkat çekerek, “Sanatçýlarýn lehine hareket edecek þekilde meslek birlikleriyle birlikte çalýþacaðýz ve dünyaya örnek olacak çalýþmalar yapacaðýz” dedi.
Üç oturumda gerçekleþen Çalýþtay’da,
- Yapay Zeka ve Hak Sahipliði
- Yapay Zeka Çýktýlarýnýn Yarattýðý Telif Haklarý Sorunu ve Bir Çözüm Önerisi Olarak Geniþletilmiþ Toplu Lisanslama
- Yapay Zekanýn Müzik Endüstrisine Etkileri – Uluslararasý Perspektif & Müzik Endüstrisi Ve Yapay Zeka baþlýklý konular uzmanlar tarafýndan ele alýndý.
Birinci oturumda, Prof. Dr. Gül Okutan Nilsson, Dr. Eda Çataklar ve Dr. Muhammed Furkan Akýncý tarafýndan yapýlan sunumlarda; yapay zeka ile üretilen eserlerin hukuki niteliði, bu eserlerin “eser” olarak korunma meselesi ve yapay zeka modelleri üzerindeki hak sahipliði ele alýndý. Ayrýca yapay zeka eðitimi için eser kullanýmýnda istisnalar ve lisanslama modelleri deðerlendirilerek, telif hukukunun bu yeni üretim biçimine nasýl uyum saðlayacaðý tartýþýldý.
Ýkinci oturumda, Prof. Dr. Mustafa Ateþ moderatörlüðünde, Prof. Dr. Cahit Suluk ve Ýrem Toprakkaya tarafýndan yapýlan sunumlarda; yapay zeka çýktýlarýnýn yol açtýðý telif haklarý sorunlarý ele alýnarak, bu sorunlara çözüm önerisi olarak geniþletilmiþ toplu lisanslama modeli ve sektörel uygulamalarý deðerlendirildi.
CISAC temsilcisi Mitko Chatalbashev moderatörlüðünde uluslararasý perspektifin ele alýndýðý üçüncü oturumda ise CISAC temsilcisi Natasha Mangal ve GESAC temsilcisi Burak Özgen dünyadaki güncel geliþmeleri ve dava örneklerini paylaþtý. CISAC temsilcisi Mitko Chatalbashev, Türkiye’nin telif alanýnda Doðu Avrupa ülkeleriyle benzerlikler gösterdiðini ve bu alanda hýzlý ilerlemeler kaydettiðini belirtti. Chatalbashev, geniþletilmiþ lisanslama modelinin birçok ülkede baþarýlý sonuçlar verdiðini ifade ederek, “CISAC olarak sonuna kadar Türkiye’nin yanýndayýz ve geniþletilmiþ telif modelini onlarla paylaþmaya hazýrýz.”
Natasha Mangal, Avrupa’daki yapay zeka davalarý ve mevzuat geliþmeleri hakkýnda bilgi vererek, eser sahiplerinin haklarýnýn korunmasýna yönelik küresel mücadeleleri aktarýrken; Burak Özgen, Avrupa birliðinin mevzuata iliþkin yaklaþýmlarýný aktardý.
“Müzik Endüstrisi ve Yapay Zeka” konulu üçüncü oturumun devamýnda, yapay zeka þirketlerinin “adil kullaným” yaklaþýmýna müzik endüstrisi ve hak sahiplerinin itiraz ettiði belirtilirken, hak ihlallerine karþý ortak mücadelenin önemine dikkat çekildi. MÜYAP Genel Koordinatörü Bülent Forta, “Telif problemi sektörün en acil meselesidir.” dedi. Zoom Music Yetkilisi Engin Akýncý, “Teknolojinin geldiði noktada, müzik dinleyicisini etkileyen o kreatif güç el deðiþtirdi. Yapay zeka sürekli beslenmesi gereken bir canavar. Oraya ne kadar odun atarsanýz o ateþ o kadar harlanacak.” açýklamalarýnda bulundu. Gripin Solisti ve Eser Sahibi Birol Namoðlu ise, “Müziðe müdahale eden hala biz müzisyenler oldukça müzik bir noktada bizim elimizde kalacak ama algoritmaya karþý mücadelemiz sürüyor.” sözleriyle uzun süredir gündemde olan algoritma konusuna dikkat çekti.
Günün sonunda yapýlan deðerlendirmelerde, sektörün tek ses ve ortak bir iradeyle hareket etmesi gerektiði vurgulandý. Geniþletilmiþ lisanslama modelinin Türkiye için en güçlü çözüm olduðu bir kez daha ifade edilirken, elde edilen çýktýlarýn yasa tasarýsý haline getirilerek en kýsa sürede bakanlýða sunulmasýna karar verildi.
Kapanýþ konuþmasýnda MESAM Yönetim Kurulu Baþkaný Recep Ergül, “Sektörde tek ses ve tek yürek olarak mücadeleye devam edeceðiz. Türkiye müzik sektörünün sorunlarýný çözecek yegane yöntem geniþletilmiþ telif modelidir.” dedi. MSG Yönetim Kurulu Ferhat Göçer ise kapanýþta, çalýþtayýn verimli geçtiðini belirterek, “Yapay zekayla mücadelede artýk yasaklama yaklaþýmý deðil, birlikte nasýl yol alýnacaðý konuþuluyor. Önümüzde tarihi bir fýrsat da olabilir, ciddi bir risk de. Bir kýrýlma noktasýndayýz. Bu nedenle hýzlý ve kararlý adýmlar atmamýz gerekiyor. En kýsa sürede telif mücadelemizi yasa tasarýsý olarak sunacaðýz.” ifadelerini kullandý.
Çalýþtay, plaket takdimi ve teþekkürlerle sona erdi.
Kaynak: www.magazinci.com - 04.04.2026